روش ساخت «دوهتو لوک» به معنای دخترک، نام بومی عروسکهای بومی جزیره قشم از استان هرمزگان در فهرست میراث ناملموس ثبت میشود.
به گزارش فرینا به نقل از ایسنا، لیلا کفاشزاده - مسئول دفتر پژوهش و آموزش کودکان و نوجوانان - با اعلام این خبر افزود: "دوهتو لوک" دومین عروسکی است که در این فهرست ثبت میشود.
او با اشاره به ارسال پرونده ثبت عروسک موردِ اشاره به دفتر ثبت میراث ناملموس کشور گفت: این دفتر امیدوار است که همهی نواحی ایران بتوانند عروسکها و بازیچههای خود را احیا کرده و به ثبت برسانند.
این پژوهشگر در رابطه با ساخت عروسک "دوهتو لوک" نیز اظهار کرد: زنان و دختران روستاهای «شیب دراز» و «برکه خلف» در قشم سالهاست که عروسکهایی با پارچه و مواد ساده برای بازی کودکان درست میکنند.
وی افزود: با توجه به ثبت نشدن ساخت عروسکها و انتقال آن به صورت شفاهی و سینه به سینه و همچنین کاهش اقبال عمومی از عروسکهای بومی به دلیل وجود عروسکهای کارخانهای، احتمال زوال و فراموشی آنها وجود دارد.
کفاشزاده با اشاره به اینکه که درحال حاضر نیز بسیاری از مادران جوان یا نوجوانان فنِ ساخت این بازیچه بومی را نمیدانند، هشدار داد که با مرگ نسل قبلی این هنر نیز از یاد خواهد رفت.
به گفته وی، نهاد غیردولتی موسسه آوای طبیعت پایدار با همکاری بخش کمکهای کوچک تسهیلات محیط زیست جهانی سازمان ملل متحد (SGP)، اداره محیط زیست منطقه آزاد قشم و با مشارکت مستقیم مردم روستای شیب دراز موفق به احیای روش ساخت عروسکهای بومی این منطقه شدند.
وی با اشاره به ساختار ساده عروسکهای قشم گفت: بدن این عروسکها از مقداری پارچه و پنبه ساخته شده و لباسها و زیورآلات آنها کاملا با فرهنگ روستائیان و اعتقاداتشان منطبق است.
به گفته مسئول دفتر پژوهش و آموزش کودکان و نوجوانان پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، سازندگان در برخی موارد برای عروسکها صورت نمیگذارند، چون معتقدند که آفرینش کار خداوند است و پیکره ساخت بشر حتما باید نقض داشته باشد.
وی افزود: مواد اولیه ساخت عروسکها از جنس طبیعی است و از محل زندگی تهیه میشود.
او ادامه داد: این صنعت باعث جذب گردشگران بیشماری به این دو روستا شده و موسسات گردشگری عروسکهای بومی و سوزندوزی زنان روستا را به عنوان سوغات فرهنگی به گردشگران داخلی و خارجی معرفی میکنند.
به گزارش پژوهشگاه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری، نخستین عروسک بومی به نام «دوتوک» از روستاهای تاج میر و کسراب در خراسان جنوبی مهر ماه سال 1393 با شماره 1063 ثبت ملی شد.
همچنین در نشست «درجستجوی آینده عروسک» که هفته گذشته در موزه عروسکهای ملل برگزار شد، علاوه بر هشدار نسبت به از بین رفتن هنر ساخت عروسک بومی در بین روستائیان بر ضرورت حمایت نهادهای سیاستگذار فرهنگی از این هنر بومی، معرفی هرچه بیشتر این عروسکها و جلوگیری از ورود بیرویهی عروسکهای بیهویت و بیکیفیت خارجی مورد تاکید قرار گرفت.