ماکو یک گام تا جهانی شدن

منطقه آزاد ماکو به اقرار بازدیدکنندگان جهانی بیشترین تعداد ژئوسایت‌ها را دارد که مجموع آن‌ها، ژئوپارک را تشکیل می‌دهد. اخیرا ژئوپارک ارس و قبل از آن قشم به شبکه جهانی ژئوپارک‌ها ملحق شدند اما برای ثبت جهانی با مشکل کم بودن تعداد ژئوسایت مواجه بودند؛ مشکلی که ماکو با آن مواجه نبود و توانست به شبکه ملی ژئوپارک ملحق شود.

به گزارش فرینا به نقل از خبر انرژی، معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو با بیان این مطلب گفت: یکی دو سال طول می‌کشد تا ماکو به شبکه جهانی ژئو پارک‌ها بپیوندد، رخدادی که باعث تحول زیرساخت‌ها و گردشگری این منطقه خواهد بود.

بهنام امیریان با بیان اینکه منطقه آزاد ماکو، بزرگترین منطقه آزاد کشور به لحاظ وسعت است، اظهار کرد: منطقه آزاد ماکو از لحاظ جمعیت دومین منطقه آزاد کشور بعد از اروند، و دومین منطقه آزاد دنیا بعد از منطقه آزاد شانگهای چین محسوب می‌شود؛ اما اینکه آیا این ویژگی یک مزیت است؟ به یک بحث مفصل نیاز دارد.

به گفته امیریان، وسعت سرزمینی منطقه آزاد ماکو، حدود 400 هزارهکتار است. این وسعت بلافصل است و زون‌بندی ندارد، بلکه متصل و بدون دکه است. همچنین این منطقه از سه شهرستان و 6 شهر تشکیل شده است وحدود 253 هزار نفر جمعیت دارد.

 **بزرگترین مرز زمینی کشور یا دروازه اروپا

معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو در ادامه با اشاره به اینکه این منطقه در بین مناطق آزاد کشور بیشترین مرز مشترک را با دیگر کشورها دارد، تصریح کرد: منطقه آزاد ماکو 270 کیلومتر مرز مشترک با دو کشور جمهوری آذربایجان و ترکیه دارد. این درحالی است که مجموع مرز مشترک بقیه مناطق آزاد با کشورهای پیرامونی 130کیلومتر است که با ماکو به 400 کیلومتر مرز مشترک می‌رسد.

اما آنچه اهمیت منطقه آزاد ماکو را دو چندان می‌کند موقعیت جغرافیایی آن است. بنا به اعلام امیریان، منطقه آزاد ماکو بزرگترین مرز زمینی کشور و یک مرز 24 ساعته است که 105 سال قدمت دارد وبه تعبیری دروازه اروپا محسوب می‌شود. هر تردد اگر از سمت اروپا به صورت زمینی اتفاق بیفتد از مرز بارزگان خواهد بود که در این منطقه قرار دارد. این یکی از مزیت‌های منطقه آزاد ماکو است.

وی افزود: منطقه آزاد ماکو جوانترین منطقه آزاد کشور است که فعالیت خود را از سال 91 آغاز کرد و 4 محور مهم برای رشد و ارتقای این منطقه تعریف شد؛ اما در سال‌های اخیر، آن رشدی که برای این منطقه هدفگذاری شده بود اتفاق نیفتاد که بخشی از آن ناشی از سال‌های فترت بود.

** منطقه آزاد ماکو می‌تواند‌ هاب خاورمیانه شود

معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو با تاکید بر اینکه یکی از ظرفیت‌های خدادادی این منطقه ظرفیت لجستیک است که به لحاظ مرز و جایگاه آن است، ادامه داد: این ظرفیت به دلیل مرز مشترک، فرودگاه و کریدورهایی است که امکان اتصال به منطقه آزاد ماکو را فراهم کرده است . با استفاده از این ظرفیت‌ها به لحاظ لجستیک می‌توانیم‌هاب منطقه و‌هاب خاورمیانه باشیم.

 **‌ واگذاری زمین به بخش خصوصی برای کشت گردو و پسته

امیریان، مزیت دوم این منطقه را، موضوع آب و خاک و کشاورزی عنوان کرد و گفت: ما در پهنه مشخصی در پلدشت که یکی از شهرستان‌های این منطقه است، ظرفیت بزرگی از کشاورزی داریم که اخیرا در راستای پروژه درختکاری کشور 2 هزار هکتار زمین به بخش خصوصی برای کشت درختان مثمر از جمله گردو و پسته واگذار شده است. همچنین ظرفیت دیگر این منطقه، ظرفیت بازرگانی و تجاری آن است.

** مصوبه یونسکو برای ژئوسایت‌های ماکو

وی در ادامه مولفه و متغیر برتر منطقه آزاد ماکو را مولفه گردشگری عنوان و تاکید کرد: مواهب طبیعی، زمین گردشگری و ژئوسایت‌هایی که به لحاظ طبیعی در این منطقه شکل گرفته است از جمله مزیت‌های گردشگری محسوب می‌شوند.

برای مثال، دو مورد منشورهای بازالتی که در مسیر چالدران و ماکو قرار دارد به شکل طبیعی ساخته شده‌اند یا بستر رودخانه زنگمار و ده‌ها ژئوسایت دیگر در این منطقه وجود دارد که جاذبه مهمی برای گردشگری محسوب می‌شوند. با تلاش‌هایی که شده، مصوبه یونسکو را در این زمینه گرفته ایم و اکنون یونسکو در این منطقه مستقر شده که انشالله با تائید آنها بتوانیم به شبکه جهانی ژئوپارک‌ها متصل شویم.

** 147 اثر ملی و یک اثر جهانی در ماکو

معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو با اشاره به ظرفیت‌های میراث فرهنگی و گردشگری ماکو اظهار کرد: 147 اثر ثبت ملی و یک اثر ثبت جهانی در این منطقه داریم؛ نزدیک به 200 اثر هم در مسیر ثبت ملی هستند. این تعداد اثر ملی و جهانی ظرفیت بسیار بالایی را برای منطقه ایجاد کرده است.

** ظرفیت بالقوه تردد مسافری ماکو 

امیریان، آمار تردد مسافری منطقه را از دیگر ظرفیت‌های منطقه آزاد ماکو عنوان کرد و افزود: در سال 1401 بیش از یک میلیون و صد هزار نفر فقط از مرز بازرگان تردد داشته‌اند. این ظرفیت بالقوه حوزه گردشگری محسوب می‌شود که به هنر برنامه‌ریزان و مسئولان گردشگری منطقه برمی‌گردد که این ظرفیت ترددی و سفر را به ظرفیت گرشگری تبدیل کنند. یعنی بر اساس تعریف بین‌المللی گردشگری از یک شب تا یکسال اقامت را در این منطقه داشته باشند.

وی گفت: از میزان تردد در سال 1401 حدود 90 هزار نفر گردشگر شب اقامت در این منطقه داشته ایم که متاسفانه از این تعداد، 17 هزار نفر گردشگر خارجی است که این تعداد گردشگر خارجی نسبت به داخلی بسیار ناچیز است. بخش قابل توجهی از این رقم هم در روزهای منتهی به پایان سال اتفاق افتاد که این ناشی از سیاست‌گذاری‌های موثری بود که در جهت تبلیغات و برندینگ و غیره برای این منطقه انجام شد.

 ** تلاش برای تبدیل کردن ماکو به مقصد سفر

معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو، از تلاش برای تبدیل کردن ماکو به مقصد سفر و گردشگری خبر داد و گفت: اکنون همه برنامه‌ریزی ما این است که سرانه منطقه از سرانه سفر کشور را ارتقا دهیم یعنی کارهایی که باعث افزایش زنجیره ارزش صنعت گردشگری شود و این زنجیره را تکمیل کند و به تبع آن منطقه آزاد ماکو را با توجه به ظرفیت‌هایی که دارد به عنوان مقصد سفر معرفی کند.

امیریان تاکید کرد: کل رویکرد گردشگری ما این است که این منطقه تبدیل به مقصد سفر شود که خوشبختانه آمارهای ترددی، ورودی از گیت‌های اصلی ، ظرفیت هتل‌ها و اقامتگاه‌های ما نشان می‌دهد که در 3 ماهه اول امسال با رشد خوبی در این زمینه مواجه بوده‌ایم.

** ضرورت تکمیل شدن زیرساخت‌های گردشگری درماکو

وی با بیان اینکه در ایام پیک تعطیلات همچون ایام عید، ظرفیت اقامتگاه‌های ما صد در صد تکمیل است، خاطرنشان کرد: متاسفانه چون منطقه آزاد ماکو منطقه جوانی است فعلا زنجیره صنعت توریسم ما ناقص است و زیرساخت‌های ما نیاز به تکمیل شدن دارند که توام با سیاستگذاری جذب گردشگر، بحث‌های زیرساختی را هم دنبال می‌کنیم که شبانه روزی در حال اقدام است.
معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو افزود: ظرف دو تا سه ماه آینده ،هتل 5 ستاره ای توسط بخش خصوصی در این منطقه افتتاح و بزودی نیز هتل 4 ستاره‌ای در شهر بازرگان افتتاح می‌شود.

امیریان در باره تعداد اقامتگاه‌های بوم گردی هم گفت: اکنون 4 اقامتگاه بوم گردی در این منطقه داریم که روزانه با ظرفیت بالای 90 درصد کار می‌کنند. نکته قابل توجه اینکه استقبال مردم و گردشگران از بوم گردی‌ها به مراتب بیشتر از هتل‌ها است.

 ** سرمایه‌گذاری 1600 میلیاردی برای توسعه گردشگری

وی، از 1600 میلیارد تومان سرمایه‌گذاری پروژه گردشگری در این منطقه خبر داد و گفت: اکنون این پروژه‌ها را با پیشرفت بالای 60 درصد در این منطقه در دست اجرا داریم که شامل هتل‌ها، چند مجموعه گردشگری، زیپ لاین‌ها و آبگرم‌ها و غیره هستند.
معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو افزود: 20 حوزه سرمایه‌گذاری در حوزه گردشگری تعریف کرده‌ایم که بسته‌های آن آماده جذب است. سه پروژه بزرگ هم از جمله پروژه میراث فرهنگی «قلعه قبان» را که در ورودی شهر واقع شده است در دستور کار داریم.

این مکان بزرگترین دیواره سنگی طبیعی دنیا است که زیر آن قلعه قبان است و بر اساس مطالعات قدمت باستان‌شناسی که اخیرا تمام شد 6 هزار سال قدمت دارد. اگر بتوانیم دیواره سنگی و قلعه قبان را احیا و مرمت کنیم می‌تواند به عنوان یکی از فاخرترین پروژه‌های میراث فرهنگی کشور محسوب شود.

** سرمایه‌گذاری 400 میلیاردی برای احیای قلعه قبان ماکو

امیریان در ادامه تصریح کرد: طرح تفصیلی احیای کلی این قلعه شامل 25 هکتار اعم از دامنه، محدوده، فضای سبز، تله کابین، هتل، آسانسور بالابر و غیره درنظر گرفته ایم. این طرح دو سال در وزارت میراث فرهنگی مسکوت مانده بود و میراث به لحاظ مسائل حفاظتی قلعه به آن مجوز نمی داد.

در این خصوص فقط 8 جلسه با وزارت میراث فرهنگی داشتیم که خوشبختانه دو هفته پیش مجوز ابلاغ شد و اکنون آماده سرمایه‌گذاری است. پس از دریافت مجوز، منطقه آزاد ماکو 7 میلیارد تومان بودجه برای سرمایه‌گذاری در قلعه مصوب کرد که شامل نورپردازی، پله‌گذاری و کافی شاپ و غیره است.

وی گفت: تکمیل بقیه این طرح هم به رقمی بالغ بر 300 تا 400 میلیارد سرمایه‌گذاری نیاز دارد که بسته ای برای آن فراهم شده که به سرمایه‌گذار بخش خصوصی واگذار شد تا احیا و بهره برداری آن مطابق طرح تفصیلی میراث به بخش خصوصی واگذار شود. این کار یکی از پروژه‌های ما در بسته 20 پروژه فاخر است که در این منطقه در دست اجرا داریم.

 **سرمایه‌گذاری 2هزار میلیاردی بخش خصوصی کمپ ساحلی ارس

معاون گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو با اشاره به اینکه در جاده ساحلی ارس که بخش اعظم این پهنه مربوط به منطقه آزاد ماکو است260 هکتار محوطه ساحلی وجود دارد که زمین‌های آنجا متعلق به منطقه آزاد است، خاطرنشان کرد: مداخلات و مناقشات آب منطقه‌ای، محیط زیست و مرزبانی اجازه سرمایه‌گذاری و ساخت تفرجگاه در آن منطقه را نمی‌داد.

اکنون اما طرح تفرجگاه کمپ ساحلی ارس را در دست داریم که به لحاظ ظرفیت‌هایی که دارد می‌تواند به گرانیگاه گردشگری شمال غرب کشور تبدیل شود چون نقطه تلاقی دو منطقه آزاد ارس و ماکو است.
وی افزود: این منطقه، روز 13بدر امسال، 28 هزار تردد داشته است. با هماهنگی مسئولان گردشگری منطقه آزاد ارس یک کریدور گردشگری از کشور ارمنستان به ماکو تعریف کرده ایم که مسیر اصلی همان مسیر جاده ساحلی ارس باشد.

اخیرا هم 2 هزار میلیارد تومان حجم سرمایه‌گذاری بخش خصوصی به صورت شفاهی برای این منطقه مورد توافق قرار گرفته که بزودی قرارداد مربوط به آن بسته می‌شود.

معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد ماکو تاکید کرد: به لحاظ موقعیت ژئواستراتژیک منطقه و مجاورت مرز با جمهوری آذربایجان باید از لحاظ امکانات و گردشگری به این منطقه بیشتر توجه شود.

** احداث برج پرنده‌نگری در تالاب شیبلو

امیریان در ادامه با اشاره به اینکه تالاب شیبلو کمی پایین‌تر از این منطقه تفرجگاه ارس قراردارد، ادامه داد: این تالاب زیستگاه امن نادرترین پرندگان مهاجری است که برای در امان ماندن از سرمای سیبری هزاران کیلومتر را بال می‌زنند تا به تالاب برسند. امسال یکی از برنامه‌های سازمان منطقه آزاد ماکو، احداث برج پرنده‌نگری دراین تالاب است.

در این زمینه از لحاظ مسایل امنیتی با سازمان محیط زیست و کشور آذربایجان مذاکراتی داشتیم که طی آن، مشکلات احداث برج را برطرف کردیم و انشالله این برج بزودی احداث می‌شود.

** مغفول ماندن کشاورزی سنتی در گردشگری

امیریان درباره توجه به گردشگری کشاورزی در این منطقه اظهار کرد: کشاورزی این منطقه هنوز سنتی است، با وجود این، در گردشگری کشاورزی نقشی نداریم. به جز 2 هزار هکتار زمینی که به تازگی در کاشت نهال پسته و گردو در این منطقه داشته‌ایم کشاورزی با رویکردهای استراتژیک ناظر بر وجود مرز با جمهوری آذربایجان انجام می‌شود.

به اعتقاد برخی امکان باروری این نهال‌ها در این منطقه ممکن نبود اما آزمایشات متعدد نشان داد که چنین امکانی وجود دارد اما به طور کلی رویکرد کشاورزی و اقتصادی آن مدنظر است.

در موضوع شیلات در حوزه ارس هم بحث ماهیگیری و تعاونی‌های مردمی شیلات در این منطقه فعال است و تنها جایی در کشور است که ماهی «سوف» در آن با نظارت شیلات صید می‌شود.

** آمار رو به رشد گردشگری نسبت به گذشته
وی، آمار هتلی و گردشگری منطقه آزاد ماکو را متفاوت با بقیه نقاط کشور عنوان کرد و گفت: چون این منطقه از یک دوران فترت به سمت توسعه گردشگری در حال حرکت است.

آمار گردشگری در منطقه به نسبت سال‌های قبل که تقریبا هیچ کاری نشده بود و گردشگری متاثر از بحران کرونا و حتی قبل از آن بود، بسیار متفاوت است؛ به طوری که در ایام تعطیل ظرفیت بالای 90 تا 100درصد را داریم که نشان می‌دهد در این زمینه با آمار رو به رشدی مواجه هستیم. شاید اگر شرایط اقتصادی کشور بهتر بود آمار گردشگری این منطقه به مراتب از این هم بالاتر بود.

 ** تکمیل ظرفیت واحدهای اقامتی در ایام عید 

امسال ظرفیت 27 واحد اقامتی منطقه در هفت روز اول عید تکمیل بود. به طوری که از ظرفیت مدارس، مساجد و پارک‌ها هم فضاسازی و استفاده شد که گردشگران بتوانند از آن استفاده کنند. امیریان با بیان این مطلب، تصریح کرد: این آمار برای ما آمار مثبتی است اما اگر وضعیت اقتصادی کشور بهتر بود مطمئنا آمار ما هم بسیار بهتر بود.

با این حال، در مجموع به نسبت سال‌های قبل و ادوار گذشته آمار گردشگری منطقه آزاد ماکو رو به رشد و مثبت بوده است. این درواقع حق منطقه و همچنین حق کشور است که در منتهی‌الیه شمال غربی‌ترین نقطه خود یک پیشانی سربلند و سرافراز در مقابل کشورهای همسایه داشته باشند.

خبرنگار منطقه آزاد ماکو امتیاز به خبر :

آخرین اخبار آرشیو